Wróć do bloga
Kursy walut
7 lutego 2025
8 min

Który kurs NBP stosować do podatku forex?

Wyjaśniamy, jakie kursy walut NBP należy stosować do rozliczenia transakcji forex i kiedy je pobierać.


Który kurs NBP stosować do podatku forex?


Wybór właściwego kursu walut NBP jest kluczowym elementem przy rozliczaniu transakcji forex. Błędny wybór kursu może prowadzić do nieprawidłowego rozliczenia i konsekwencji podatkowych.


Podstawa prawna


Zgodnie z polskim prawem podatkowym, transakcje w walutach obcych muszą być przeliczone na PLN według kursów średnich walut obcych ogłaszanych przez Narodowy Bank Polski.


Rodzaje kursów NBP


NBP publikuje kilka typów kursów:

  • Kurs średni - podstawowy kurs do rozliczeń podatkowych
  • Kurs kupna - używany przy zakupie walut
  • Kurs sprzedaży - używany przy sprzedaży walut

    • Do rozliczeń podatkowych stosuje się wyłącznie kurs średni.


    Zasada stosowania kursów NBP


    Jednolita zasada dla wszystkich operacji


    Zarówno przychód, jak i koszt przelicza się:

  • Po średnim kursie NBP z dnia roboczego poprzedzającego dzień transakcji

    • Zastosowanie zasady


    Dla wszystkich operacji (kupno, sprzedaż, prowizje, swapy) stosuje się:

  • Kurs średni NBP z dnia roboczego poprzedzającego dzień transakcji

    • Dotyczy to:

  • Kupna instrumentów finansowych
  • Sprzedaży instrumentów finansowych
  • Prowizji i opłat transakcyjnych
  • Swapów i innych kosztów

    • Uzasadnienie jednolitej zasady


    Zgodnie z ustawą o PIT, wszystkie przychody i koszty uzyskania przychodów w walutach obcych przelicza się na złote polskie według średniego kursu walut obcych ogłaszanego przez NBP z dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu.


    Źródła kursów NBP


    Oficjalne źródła danych


    1. Strona NBP - nbp.pl

    2. API NBP - api.nbp.pl

    3. Archiwum kursów - dostępne online do 5 lat wstecz


    Narzędzia automatyzacji


    Kalkulator MT5 automatycznie pobiera właściwe kursy NBP, eliminując potrzebę ręcznego wyszukiwania.


    Problematyczne sytuacje z kursami NBP


    Brak dostępnego kursu


    Sytuacje, gdy kurs NBP nie jest publikowany:

  • Dni wolne od pracy
  • Święta państwowe

    • W takich przypadkach stosuje się ostatni dostępny kurs z dnia poprzedzającego.


    Transakcje weekendowe


    Dla transakcji zawartych w weekendy:

  • Należy użyć kursu z ostatniego dnia roboczego przed weekendem

    • Przykłady obliczeń


    Przykład 1: Transakcja EUR/USD


    Kupno: 1000 EUR/USD 10 stycznia 2025

  • Kurs NBP z 9 stycznia: 4.32 PLN/EUR
  • Wartość w PLN: 1000 × 4.32 = 4320 PLN

    • Sprzedaż: 1000 EUR/USD 15 stycznia 2025

  • Kurs NBP z 14 stycznia: 4.35 PLN/EUR
  • Wartość w PLN: 1000 × 4.35 = 4350 PLN

    • Wynik: 4350 - 4320 = 30 PLN zysku


    Przykład 2: Transakcja w weekend


    Sprzedaż: 500 USD/JPY 18 stycznia 2025 (sobota)

  • Kurs NBP z 17 stycznia (piątek): 3.98 PLN/USD
  • Wartość w PLN: 500 × 3.98 = 1990 PLN

    • Najczęstsze błędy


  • Stosowanie kursu z dnia transakcji dla operacji kupna
  • Stosowanie kursu kupna/sprzedaży zamiast średniego
  • Pobieranie kursów z nieoficjalnych źródeł
  • Ignorowanie dni wolnych od pracy

    • Automatyzacja procesu


    Ręczne wyszukiwanie kursów NBP jest czasochłonne i podatne na błędy. Kalkulator MT5:


  • Automatycznie pobiera właściwe kursy NBP
  • Obsługuje dni wolne i weekendy
  • Zawsze stosuje kurs średni
  • Weryfikuje dostępność kursów dla każdej transakcji

    • Źródła i dokumentacja


    Podstawa prawna:

  • Art. 11a ust. 1 ustawy o PIT — przychody w walutach obcych przelicza się wg kursu średniego NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień uzyskania przychodu
  • Art. 11a ust. 2 ustawy o PIT — koszty w walutach obcych przelicza się wg kursu średniego NBP z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu
  • Tabela A kursów średnich NBP

    • Źródła:

  • Ustawa o PIT: https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19910800350
  • API NBP kursy walut: https://api.nbp.pl/
  • Archiwum kursów NBP: https://nbp.pl/statystyka-i-sprawozdawczosc/kursy/archiwum-kursow-srednich-tabela-a/

    • Podsumowanie


    Zasady do zapamiętania:

    1. Jednolity kurs dla wszystkich operacji

    2. Kurs średni NBP z dnia poprzedzającego

    3. Obejmuje kupno, sprzedaż, prowizje, swapy

    4. Weekendy: ostatni dostępny kurs


    Stosowanie tych zasad zapewnia poprawność rozliczeń.


    ---


    Zobacz także:

  • Jak rozliczyć transakcje z MT5 w Polsce
  • MT5 a podatek – najczęstsze błędy traderów

    • Przetestuj kalkulator MT5.


    Gotowy do rozliczenia podatków?

    Użyj naszego kalkulatora MT5, aby automatycznie przeliczyć transakcje na PLN według kursów NBP i przygotować dane do PIT-38.